كارستن نيبور ( مترجم : پرويز رجبى )
86
سفرنامه كارستن نيبور ( فارسى )
جالب است ، كه بين اين پيكرها فرق چندانى وجود ندارد و فقط دو نوع لباس مختلف به چشم مىخورد ، كه با شرحى كه هرودوت و كوريتوس و گزنفون از لباس ايرانيان مىدهد ، مطابقت مىكند « 1 » . بعضىها كلاه بلندى بر سر دارند و لباس گشادى پوشيدهاند ، كه تا روى پايشان آويزان است و آستين گشادى دارد « 2 » . لباس پيكرههايى كه نيزه بر دست دارند ( A / هشت ) هم مانند لباس پيكرههايى است ، كه كلاه بلند بر سر دارند ، با اين تفاوت كه اين دستهء اخير دور سرشان نوارى بستهاند « 3 » . بقيه كلاه كوچك گردى به شكل كلاه نمدى بر سر دارند ، كه در پشت سر چيزى شبيه نوار از آن آويزان است . لباس اين گروه تا زانو است و آستين تنگى دارد « 4 » . بعضى ديگر از كسانى كه كلاه نمدى بر سر دارند ، قبايى با آستينهاى تنگ دارند ، كه شبيه قباى امروز ايرانيان است و روى دوش انداخته شده است . هردو گروه ، [ پارسىها و مادىها ] ريش دارند و موى سرشان زياد و مجعد است و حتى اگر خودشان مو ندارند ، كلاهگيس بر سر گذاشتهاند . هردو طوق و دستبند دارند . هيچكدام گوشواره ندارند . هردو كمربند دارند . هردو كمان « 5 » دارند ، البته نه هميشه . و چيز گردى در دست دارند ، كه شايد نوعى اسلحه است « 6 » .
--> ( 1 ) . نگاه كنيد به تختجمشيد ، لوحهء 59 ، بزرگان پارسى و مادى ، در جناح شرقى راهپلهء شمالى . ( 2 ) . منظور پارسىها است ، تختجمشيد ، لوحهء 58 . ( 3 ) . منظور نگهبانان شوشى است ، تختجمشيد ، لوحهء 58 . ( 4 ) . منظور مادىها است ، تختجمشيد ، لوحهء 59 . ( 5 ) . ظاهرا نيبور جلد كمان را با كمان اشتباه كرده است . ( 6 ) . در پيكركندههاى مورد بحث ، اغلب بزرگان گلى شبيه گل نيلوفر آبى در يك دست دارند . اريش ف . اشميت در تختجمشيد ، ص 83 مىنويسد : « براى بررسى انواع مختلف گل نيلوفر آبى و غنچههاى ديگر گل سوسن ، كه در صنايع باستانى خاورميانه ديده مىشود ، به كتاب بانو دكتر كانتور Kantor ، كه به زودى چاپ خواهد شد ، مراجعه شود . »